ఏకమవుతోన్న పాక్ -బంగ్లా.. భారత్ జాగ్రత్త పడాల్సిన టైం !

పాకిస్థాన్ - బంగ్లాదేశ్ మధ్య రక్షణ సహకారం ఇటీవల అనూహ్యంగా పెరగడం భారత్‌కు ఆందోళన కలిగించే పరిణామంగా మారింది. ఈ రెండు దేశాలు తమ సైనిక సంబంధాలను బలోపేతం చేసుకోవాలని తీసుకున్న నిర్ణయం వెనుక, ప్రాంతీయ శక్తి సమీకరణాలపై ప్రభావం చూపే అంశాలు దాగి ఉన్నాయని భద్రతా నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

* పెరుగుతున్న పాకిస్థాన్‌-బంగ్లా సైనిక బంధం

బంగ్లాదేశ్ పర్యటనలో ఉన్న పాక్ జాయింట్ చీఫ్స్ ఆఫ్ స్టాఫ్ కమిటీ ఛైర్మన్ జనరల్ సాహిర్ షంషద్ మీర్జా, బంగ్లా సైన్యాధిపతి జనరల్ వకీర్-ఉజ్-జమాన్ తో జరిపిన సమావేశం కీలకంగా మారింది. ఈ సమావేశంలో "సైనిక శిక్షణ, సంయుక్త విన్యాసాలు, ఉగ్రవాద వ్యతిరేక అనుభవాల పంచుకోలు" వంటి వ్యూహాత్మక అంశాలపై చర్చ జరగడం, ఇరు దేశాలు బలమైన భాగస్వామ్యం వైపు అడుగులు వేస్తున్నట్లు స్పష్టంగా సూచిస్తోంది.

* చరిత్రాత్మక అవిశ్వాసం, కొత్త వ్యూహం

1971లో పాకిస్థాన్ నుంచి విడిపోయి బంగ్లాదేశ్ ఏర్పడిన తర్వాత రెండు దేశాల మధ్య సంబంధాలు చారిత్రకంగా ఉండేవి కావు. అయితే, ఇటీవల సంవత్సరాల్లో మార్పు కనిపిస్తోంది. దీనికి ముఖ్య కారణం షేక్ హసీనా అధికారం కోల్పోయి ఆమె స్తానంలో మహ్మద్ యూనస్ బాధ్యతలు చేపట్టడంతో బంగ్లాదేశ్ ఫక్తు భారత్ కు వ్యతిరేకంగా మారింది. భారత వ్యతిరేకి అయిన యూనస్ మన శత్రువులు అయిన పాకిస్తాన్, చైనాతో చేతులు కలిపి భారత్ ను అస్తిరపరిచే కుట్రలకు పాల్పడుతున్నాడు. దీంతోపాటు ఈ ప్రాంతంలో పెరుగుతున్న చైనా ప్రభావం కూడా కారణం.బంగ్లాదేశ్ ఆర్థికంగా చైనాపై ఆధారపడటం పెరిగింది. చైనా-పాక్ మధ్య ఇప్పటికే ఉన్న బలమైన బంధం కొనసాగుతోంది..

ఈ పరిణామాలు ఇప్పుడు చైనాను కేంద్రంగా చేసుకున్న ఒక కొత్త "త్రికోణం" (చైనా-పాక్-బంగ్లా)గా మారే అవకాశాలు ఉన్నాయనే అనుమానం భారత్ వర్గాల్లో వ్యక్తమవుతోంది.

* అసలు ఉద్దేశ్యం ఏమిటి?

ఇరు దేశాలు తమ సహకారాన్ని "ప్రాంతీయ భద్రత" పేరిట పెంచుతున్నట్లు చెబుతున్నప్పటికీ, దీని వెనుక భారత్‌ను వ్యూహాత్మకంగా ఒత్తిడికి గురిచేయాలనే పరోక్ష ఉద్దేశం దాగి ఉందని భద్రతా నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు. పాకిస్థాన్ ఇప్పటికే కాశ్మీర్ అంశంపై అంతర్జాతీయ వేదికలపై భారత్‌కు వ్యతిరేకంగా తన దూకుడు కొనసాగిస్తోంది. బంగ్లాదేశ్‌లో ఇటీవల కొన్ని ఇస్లామిక్ తీవ్రవాద గుంపులు తిరిగి చురుకుగా మారుతున్న నేపథ్యంలో, పాక్ గూఢచార సంస్థ ఐఎస్ఐ (ISI) ఈ గ్రూపులతో చేతులు కలిపే అవకాశాలపై భారత గూఢచార సంస్థలు నిశితంగా దృష్టి పెట్టాయి.

* భారత్ అప్రమత్తంగా ఉండాల్సిన అవసరం

ఈ వ్యూహాత్మక పరిణామాలు భారత్ భద్రతా వ్యవస్థకు కొత్త సవాళ్లను తెస్తున్నాయి. భారత్‌ను పశ్చిమం (పాక్) , తూర్పు (బంగ్లా) వైపు నుంచి ఏకకాలంలో వ్యూహాత్మకంగా చుట్టుముట్టే ప్రయత్నంగా ఇది మారే అవకాశం ఉంది. పశ్చిమ సరిహద్దులోని పాక్ నుండి ఇప్పటికే ఉన్న ముప్పు. ఉత్తర-తూర్పు సరిహద్దులో బంగ్లాదేశ్ తో సంబంధాలు మారితే కొత్తగా సవాళ్లు ఎదురుకానున్నాయి..

భారత్ ఈ మార్పులను నిర్లక్ష్యం చేయకుండా ఉండాలి. దౌత్యపరంగా, గూఢచారపరంగా చురుకుదనం ప్రదర్శించి, తన పొరుగు దేశాలతో ఉన్న సంబంధాలను, ముఖ్యంగా బంగ్లాదేశ్‌తో ఉన్న బంధాన్ని మరింత బలోపేతం చేసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది.

పాకిస్థాన్-బంగ్లాదేశ్ మధ్య పెరుగుతున్న ఈ సైనిక బంధాన్ని కేవలం "రక్షణ సహకారం"గా మాత్రమే చూడకుండా, ప్రాంతీయ శక్తి సమతౌల్యాన్ని దెబ్బతీసే వ్యూహాత్మక చర్యగా పరిగణించాలి. భారత్ ఈ క్రమంలో జాగ్రత్తగా, చురుకుగా వ్యవహరించి, తన భద్రత , దౌత్యపరమైన స్థితిని మరింత పటిష్టం చేసుకోవాలి.