తెలంగాణ 'పుర' పోరులో ధన ప్రవాహం.. సామాన్యుల పరిస్థితి ఇదే..

భారత ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థకు మూలస్తంభాలైన స్థానిక సంస్థలు నేడు తీవ్ర సంక్షోభంలో కూరుకుపోయాయి. గ్రామాలు, పట్టణాల అభివృద్ధికి బాటలు వేయాల్సిన పురపాలక ఎన్నికలు, ఇప్పుడు ప్రజాసేవకు వేదికలు కాగా.., సిరిసంపదల ప్రదర్శనశాలలుగా మారుతున్నాయి. ఫిబ్రవరి 11న జరగనున్న పురపాలక ఎన్నికల రణరంగాన్ని పరిశీలిస్తే, ప్రజాస్వామ్యం తన అసలు రూపును కోల్పోయి ‘ధనస్వామ్యం’గా రూపాంతరం చెందుతోందన్న చేదు నిజం స్పష్టం అవుతోంది. రాష్ట్ర వ్యాప్తంగా 2996 వార్డులకు ఏకంగా 12,944 మంది అభ్యర్థులు తలపడుతున్న ఈ పోరులో, సంఖ్యా పరంగా ప్రజాస్వామ్యం వెల్లివిరుస్తున్నట్లు కనిపిస్తున్నా, లోతుగా చూస్తే మాత్రం సామాన్యుడి గొంతుక నొక్కుకుపోతోందని అర్థం అవుతుంది. రాజకీయ పార్టీలు అభ్యర్థుల ఎంపికలో చూపిస్తున్న వివక్ష, సమాజంలోని నిబద్ధత గల వ్యక్తులను రాజకీయాలకు దూరం చేస్తోంది.

సేవాభావంపై సిరిసంపదల పైచేయి

ఒకప్పుడు రాజకీయాల్లో అడుగుపెట్టాలంటే అంకితభావం, నిరంతర ప్రజా శ్రేయస్సు, స్థానిక సమస్యలపై స్పష్టమైన అవగాహన ప్రాథమిక అర్హతలుగా ఉండేవి. కానీ నేటి ఎన్నికల ముఖచిత్రం పూర్తిగా మారిపోయింది. టికెట్ల కేటాయింపు ప్రక్రియలో రాజకీయ పార్టీలు అభ్యర్థి వ్యక్తిత్వం కంటే వారి ‘ఖర్చు పెట్టే సామర్థ్యం’పైనే ఎక్కువగా దృష్టి సారిస్తున్నాయి. ఫలితంగా, ఈ ఎన్నికల బరిలో నిలిచిన వారిలో అత్యధికులు రియల్ ఎస్టేట్ దిగ్గజాలు, మైనింగ్ మాఫియా ప్రతినిధులు, లేదా భారీ ప్రభుత్వ కాంట్రాక్టులు దక్కించుకునే కాంట్రాక్టర్లే ఉండడం గమనార్హం. వీరంతా ప్రజా సేవను బాధ్యతగా కాకుండా, భవిష్యత్తులో అధికారం అడ్డం పెట్టుకొని సంపాదించుకునే ఆదాయ వనరుగా, ఒక వ్యాపార పెట్టుబడిగా భావిస్తున్నారు. ఈ పరిణామం వల్ల నిజాయితీగా సేవ చేయాలనుకునే సామాన్యులు, మేధావులు ఈ ధన ప్రవాహాన్ని తట్టుకోలేక ముందే వెనకడుగు వేస్తున్నారు.

నిబంధనలు దాటుతున్న ఎన్నికల వ్యయం

ఎన్నికల ఖర్చు విషయానికి వస్తే, గతంతో పోలిస్తే అది ఊహించని స్థాయికి చేరుకుంది. ఎన్నికల సంఘం అభ్యర్థుల ఖర్చుపై ఎన్నో పరిమితులు విధిస్తున్నప్పటికీ, క్షేత్ర స్థాయిలో వాస్తవాలు భిన్నంగా ఉన్నాయి. ఒక్కో వార్డులో గెలుపునకు అభ్యర్థులు కోట్లాది రూపాయలు వెచ్చించడానికి వెనకాడడం లేదు. ఓటర్లను ప్రలోభపెట్టడానికి నగదు పంపిణీ, విచ్చలవిడిగా మద్యం వంటివి నేడు బహిరంగ రహస్యాలుగా మారాయి. వీటికి తోడు సోషల్ మీడియా మేనేజ్‌మెంట్, ప్రచార ఆర్భాటాలు, భారీ ర్యాలీల పేరుతో సామాన్య అభ్యర్థి కనీసం ఊహించలేనంత వ్యయం జరుగుతోంది. కేవలం డబ్బుతో ఓట్లను కొనవచ్చనే ధీమా పెరగడం వల్ల, అభ్యర్థులు ప్రజల వద్ద సమస్యల పరిష్కారం కోసం కాకుండా, కేవలం ప్రలోభాలతో వెళ్తున్నారు. ఇది ఒక రకంగా ఓటరును యాచకుడిగా మార్చే దుష్ట సంప్రదాయానికి తెర లేపుతోంది.

స్వార్థ ప్రయోజనాలే అసలు లక్ష్యం

ఈ ధోరణి వల్ల కలిగే ముప్పు సమాజానికి తీవ్రమైంది. రియల్ ఎస్టేట్ లేదా మైనింగ్ వంటి వ్యాపార నేపథ్యం ఉన్న వారు ప్రజాప్రతినిధులుగా ఎన్నికైతే, వారు గెలిచాక చేసే మొదటి పని తాము ఎన్నికల్లో పెట్టిన పెట్టుబడిని వడ్డీతో సహా రాబట్టుకోవడం. దీనివల్ల ప్రజా నిధులు దుర్వినియోగం అవడమే కాకుండా, పట్టణ ప్రణాళికలు, పర్యావరణ అనుమతులు వంటి కీలక నిర్ణయాలన్నీ వారి వ్యాపార ప్రయోజనాల చుట్టూనే తిరుగుతాయి. సామాన్యుడి గొంతు వినిపించే నాథుడే కరువవుతాడు. పేదవాడి సొంతింటి కల లేదా సామాన్యుడి మౌలిక వసతుల కంటే, ఈ ‘శ్రీమంతుల’ ప్రయోజనాలకే పెద్దపీట పడుతుంది. అధికార వికేంద్రీకరణ జరగాల్సిన చోట, అధికారం కొద్ది మంది ధనికుల చేతుల్లో కేంద్రీకృతమైపోతుంది.

వ్యవస్థలో రావాల్సిన సమూల మార్పులు

ప్రజాస్వామ్యం అంటే కేవలం ఐదేళ్లకోసారి ఓటు వేయడం మాత్రమే కాదు; అది సరైన నాయకుడిని ఎంచుకోవడంలో చూపే విజ్ఞత. ఈ విషమ పరిస్థితిలో మార్పు రావాలంటే కేవలం ప్రభుత్వంపైనే ఆధారపడటం సరిపోదు. అభ్యర్థుల ఎన్నికల ఖర్చును నియంత్రించేందుకు కఠినమైన చట్టాలు రావాలి, ఎన్నికల సంఘం నిఘాను మరింత పటిష్టం చేయాలి. అదే సమయంలో, రాజకీయ పార్టీలు తమ నైతిక బాధ్యతను గుర్తించాలి. పార్టీలు తమ స్వార్థ ప్రయోజనాల కోసం కాకుండా, కనీసం ఒక నిర్ణీత శాతమైనా సామాన్యులకు, అంకితభావం ఉన్న విద్యావంతులకు టికెట్లు కేటాయించేలా స్వీయ నియంత్రణ పాటించాలి. ఇది జరగనంత కాలం, ప్రజాస్వామ్య సౌధం ధన ప్రవాహంలో కొట్టుకుపోయే ప్రమాదం ఉంది.

ఓటరు ఆలోచనలోనే మార్పు అవసరం..

ఓటరు దేవుళ్లుగా పిలువబడే ప్రజలే ఈ దుస్థితిని మార్చగలరు. డబ్బుకు ఓటును అమ్ముకోవడం అంటే మన భవిష్యత్తును అమ్ముకోవడమే. ‘ఓటును అమ్మకండి - ప్రజాస్వామ్యాన్ని చంపకండి’ అన్న నినాదం కేవలం గోడలకే పరిమితం కాకుండా, ప్రతి ఓటరు గుండెలో ప్రతిధ్వనించాలి. ధన బలం ముందు జన బలం గెలవచినప్పుడే, స్థానిక సంస్థల ద్వారా గ్రామాలకు, పట్టణాలకు నిజమైన స్వాతంత్ర్యం, అభివృద్ధి లభిస్తాయి. లేనిపక్షంలో, మన పురపాలక పాలన కేవలం శ్రీమంతుల విలాస కేంద్రంగా, సామాన్యుడిని అణచివేసే సాధనంగా మిగిలిపోతుంది. మేల్కోవాల్సిన సమయం ఆసన్నమైంది; మన ఓటును ఆయుధంగా మలచుకుని ధనస్వామ్యాన్ని అడ్డుకుందాం.