చమురు మంటలు తప్పవా..? అమెరికా ఆరు నెలల గడువుతో ఉక్కిరిబిక్కిరి అవుతున్న ప్రపంచం..

ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థకు వెన్నెముక లాంటి హర్మూజ్ జలసంధి మూతపడడం, తెరుచుకోవడానికి మరో ఆరు నెలలు పడుతుందన్న వార్త వింటుంటే చమురు ధరలు సామాన్యుడికి చుక్కలు చూపించడం ఖాయంగా కనిపిస్తోంది. ఇరాన్ అమర్చిన ఆ ‘అదృశ్య’ మైన్స్ ఇప్పుడు ప్రపంచ దేశాలకు అతిపెద్ద సవాలుగా మారాయి.

పశ్చిమాసియాలో యుద్ధం ముగిసి శాంతి నెలకొంటుందని ఆశిస్తున్న ప్రపంచానికి పెంటగాన్ నివేదిక చేదు నిజాన్ని రుచి చూపించింది. ప్రపంచ వ్యాప్తంగా రవాణా అయ్యే ముడి చమురులో దాదాపు 20 నుంచి 30 శాతం వరకు ప్రవహించే అత్యంత కీలకమైన హర్మూజ్ జలసంధిని పూర్తిగా పునరుద్ధరించడానికి మరో ఆరు నెలల సమయం పడుతుందని అమెరికా రక్షణ శాఖ అంచనా వేస్తోంది. దీనివల్ల అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో చమురు ధరలు ఆకాశాన్ని తాకడం మాత్రమే కాకుండా, అనేక దేశాల ఆర్థిక వ్యవస్థలు కుప్పకూలే ప్రమాదం ఉంది.

ఏమిటీ ‘సీ మైన్స్’ ?

హర్మూజ్ జలసంధిని ఇరాన్ కేవలం మూసివేయడమే కాకుండా, అక్కడ అత్యంత ప్రమాదకరమైన సముద్రపు మైన్స్‌ అమర్చడం అసలు సమస్యగా మారింది. ఇరాన్ సుమారు 20 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మైన్స్‌ను జలమార్గంలో అమర్చినట్లు సమాచారం. ఇవి సముద్రం లోపల ఉండి, ఏదైనా భారీ నౌక లేదా ట్యాంకర్ తగిలినప్పుడు పేలిపోతాయి. సాధారణ మైన్స్ లా కాకుండా, వీటిలో కొన్నింటికి జీపీఎస్ సాంకేతికతను వాడడం వల్ల వీటిని గుర్తించడం అమెరికా నౌకాదళానికి సవాలుగా మారింది. మారుమూల ప్రాంతాల్లో, లోతైన నీటిలో వీటిని అమర్చడం వల్ల తొలగించే ప్రక్రియ అత్యంత ప్రమాదకరంగా మారింది.

ఆరు నెలల ఆలస్యానికి కారణాలు

పెంటగాన్ నివేదిక ప్రకారం.. ఇరాన్‌తో ఉద్రిక్తతలు పూర్తిగా తగ్గకుండా మైన్స్‌ను తొలగించే ఆపరేషన్ చేపట్టడం సాధ్యం కాదు. మైన్స్ తొలగించే సిబ్బందిపై ఇరాన్ దాడులు చేసే ప్రమాదం ఉంది. సముద్ర గర్భంలో ఉన్న ప్రతి మైన్‌ను వెతికి పట్టుకోవడం, దానిని సురక్షితంగా నిర్వీర్యం చేయడం అనేది ఒక క్లిష్టమైన ప్రక్రియ. ఒక్క మైన్ మిగిలినా చమురు ట్యాంకర్లు ఆ మార్గంలో రావడానికి భయపడతాయి. కాబట్టి 100 శాతం క్లియరెన్స్ ఇచ్చే వరకు హర్మూజ్ తెరవబడదు.

ప్రపంచంపై ప్రభావం..

హర్మూజ్ జలసంధి మూతపడడం అంటే ప్రపంచ ఇంధన సరఫరా గొలుసు విచ్ఛిన్నం కావడమే. భారత్ తన చమురు అవసరాల కోసం పశ్చిమాసియాపైనే ఎక్కువగా ఆధారపడి ఉంది. సరఫరా తగ్గితే పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు లీటరుకు రూ. 150 దాటినా ఆశ్చర్యపోనక్కర్లేదు. ప్రస్తుత అంతర్జాతీయ పరిణామాల నేపథ్యంలో చమురు ధరలు భారీగా పెరిగే అవకాశం కనిపిస్తోంది. అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో చమురు ధరలు బ్యారెల్‌కు $120 నుంచి $150 వరకు చేరే అవకాశం ఉంది. చమురు ధరల పెరుగుదల ప్రభావం నేరుగా రవాణా రంగంపై పడనుంది. అంతర్జాతీయ షిప్పింగ్ ఛార్జీలు 40% మేర పెరిగే సూచనలు ఉన్నాయి.

పెంటగాన్ అంచనాలు నిజమైతే, రాబోయే ఆరు నెలలు ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఒక 'అగ్నిపరీక్ష' లాంటిదే. చమురు కోసం ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలు వెతకడం లేదా రష్యా వంటి ఇతర దేశాల నుంచి దిగుమతులు పెంచుకోవడం వంటి చర్యలను భారత్ ఇప్పటికే వేగవంతం చేసింది. ఏది ఏమైనా, హర్మూజ్ జలసంధిలోని ఆ కొన్ని మైన్స్ ఇప్పుడు ప్రపంచ శాంతిని మరియు సంపదను పణంగా పెట్టాయి.