తిక్క ట్రంప్.. స్వాభిమాన ఇరాన్.. కక్కుర్తి పాక్.. అందుకే భారత్ దూరం

అంతర్జాతీయ రాజకీయ యవనికపై ప్రస్తుతం ఒక విచిత్రమైన పరిస్థితి నెలకొంది. అగ్రరాజ్యం అమెరికా నుంచి దక్షిణాసియా వరకు మారుతున్న సమీకరణలు ప్రపంచ దేశాలను ఆలోచనలో పడేస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా అమెరికా అధ్యక్షుడు, ప్రస్తుత రాజకీయాల్లో కీలక పాత్ర పోషిస్తున్న డొనాల్డ్ ట్రంప్ మాటలు.. ఇరాన్-అమెరికా మధ్య నెలకొన్న ఉద్రిక్తతలు.. ఈ క్రమంలో పాకిస్థాన్ చేస్తున్న శాంతి ప్రయత్నాలు ఇప్పుడు హాట్ టాపిక్‌గా మారాయి.

ట్రంప్ వైఖరిపై సందిగ్ధత

ఒకప్పుడు "అమెరికా ఫస్ట్" అంటూ కఠిన నిర్ణయాలతో ప్రపంచాన్ని ఉలిక్కీపడేలా చేసిన డొనాల్డ్ ట్రంప్.. ఇప్పుడు మధ్యవర్తిత్వం గురించి మాట్లాడుతుండటం పలు అనుమానాలకు తావిస్తోంది. ఆయన మాటల్లో గతంలో ఉన్నంత స్పష్టత లేదని.. ఒక రకమైన అనిశ్చితి కనిపిస్తోందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా ఇరాన్‌ విషయంలో ట్రంప్ అనుసరిస్తున్న తీరు అర్థం కాకుండా ఉంది. ఆయన వ్యాఖ్యలు అంతర్జాతీయ వేదికపై ప్రశ్నలను లేవనెత్తుతున్నాయి తప్ప, సమస్య పరిష్కారానికి మార్గం చూపడం లేదు.

ఇరాన్ మొండితనం కాదు.. ఆత్మగౌరవం!

ఇరాన్ చరిత్రను గమనిస్తే ఆ దేశం విదేశీ ఒత్తిళ్లకు తలవొగ్గే రకం కాదని స్పష్టమవుతోంది. "దేశ గౌరవం ముందు మరేదీ ముఖ్యం కాదు" అనే ప్రాథమిక సిద్ధాంతంతో ఇరాన్ ముందుకు సాగుతోంది. అమెరికా విధిస్తున్న ఆర్థిక ఆంక్షలు, అంతర్జాతీయ ఒత్తిళ్లు ఎన్ని ఉన్నా సరే ట్రంప్ లాంటి నాయకుడి ముందు తల వంచడం కంటే పోరాడటమే మిన్న అని ఇరాన్ భావిస్తోంది. ఈ సున్నితమైన అంశాన్ని భారత్ ఎప్పుడో గుర్తించింది. ఇరాన్‌తో చర్చలు జరపడం లేదా వారిని ఒప్పించడం అంత తేలికైన పని కాదని ఢిల్లీకి ముందే తెలుసు.

పాకిస్థాన్ 'శాంతి దూత' అవతారం.. విశ్వసనీయత ఎంత?

ఇదే సమయంలో పాకిస్థాన్ తాను మధ్యవర్తిత్వం వహిస్తానంటూ ముందుకు రావడం ఆశ్చర్యాన్ని కలిగిస్తోంది. సొంత దేశంలోనే తీవ్ర ఆర్థిక సంక్షోభం, అంతర్గత రాజకీయ అస్థిరతతో కొట్టుమిట్టాడుతున్న పాకిస్థాన్ ప్రపంచ స్థాయి సమస్యను పరిష్కరిస్తానని చెప్పడం హాస్యాస్పదంగా ఉందని అంతర్జాతీయ సమాజం భావిస్తోంది. అప్పుల కోసం ప్రపంచ దేశాల ముందు చెయ్యి చాస్తున్న దేశం.. మరో దేశానికి దౌత్యపరమైన దిశానిర్దేశం ఎలా చేయగలదన్నది ప్రశ్న. ఉగ్రవాద అంశాల్లో పాకిస్థాన్ గత చరిత్రను చూసిన ఏ దేశం కూడా దాని మాటలను నమ్మే పరిస్థితిలో లేదు. ఒకవేళ ఈ ప్రయత్నాలు విఫలమైతే ఇప్పటికే పాతాళంలో ఉన్న పాకిస్థాన్ అంతర్జాతీయ పరపతి మరింత దిగజారే అవకాశం ఉంది.

భారత్ వ్యూహాత్మక అడుగులు

ప్రపంచమంతా హడావిడి చేస్తున్నా, భారతదేశం మాత్రం అత్యంత సమతుల్యమైన వైఖరిని ప్రదర్శిస్తోంది. అనవసరమైన ప్రకటనలు చేయకుండా పరిస్థితిని నిశితంగా గమనిస్తూ తన ప్రయోజనాలను కాపాడుకుంటోంది. "అంతర్జాతీయ సంబంధాల్లో ఎప్పుడు మాట్లాడాలి అన్నదాని కంటే, ఎప్పుడు మౌనంగా ఉండాలి అనేది ముఖ్యం." ఈ సూత్రాన్ని భారత్ అద్భుతంగా అమలు చేస్తోంది. ఇరాన్‌తో చారిత్రక సంబంధాలను కొనసాగిస్తూనే అమెరికాతో వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యాన్ని దెబ్బతినకుండా చూసుకోవడంలో భారత్ సఫలమవుతోంది. ఎటువంటి ఆర్భాటం లేకుండా తన స్థానాన్ని అంతర్జాతీయ స్థాయిలో బలంగా నిలుపుకుంటోంది.

మొత్తంగా చూస్తే ట్రంప్ మాటల్లోని అస్పష్టత, పాకిస్థాన్ చేస్తున్న అతి ప్రయత్నాలు ఈ సంక్షోభాన్ని మరింత సంక్లిష్టం చేస్తున్నాయి. శాంతి కోసం చేసే ప్రయత్నాలు ఎప్పుడూ విశ్వసనీయతతో కూడి ఉండాలి. ఆ విశ్వసనీయత లేని పక్షంలో అవి కేవలం అంతర్జాతీయ వేదికపై హాస్యాస్పదమైన ప్రహసనాలుగా మిగిలిపోయే ప్రమాదం ఉంది. ప్రస్తుత తరుణంలో ప్రపంచానికి కావాల్సింది ఆర్భాటపు మధ్యవర్తిత్వాలు కాదు.. వాస్తవికమైన పరిష్కార మార్గాలు.