యుద్ధానికి ఇరాన్ 'డెడ్ లైన్'.. మూడు షరతులు.. హర్మూజ్ జలసంధిపై ఉత్కంఠ.. అగ్రరాజ్యం ఏం చేయబోతోంది?

పశ్చిమాసియాలో కమ్ముకున్న యుద్ధ మేఘాలు ప్రపంచ ఇంధన భద్రతను ప్రమాదంలో పడేసిన తరుణంలో ఇరాన్ ఒక సంచలన ప్రతిపాదనను తెరపైకి తెచ్చింది. తమపై దాడులు చేస్తున్న అమెరికా మరియు ఇజ్రాయెల్‌లకు మూడు స్పష్టమైన షరతులను విధిస్తూ, వాటికి అంగీకరిస్తేనే ప్రపంచ చమురు రవాణాకు అత్యంత కీలకమైన 'హర్మూజ్ జలసంధి'ని (Strait of Hormuz) తెరుస్తామని ప్రకటించింది. ఇరాన్ పెట్టిన ఈ డిమాండ్లు ఇప్పుడు అంతర్జాతీయ స్థాయిలో దౌత్యపరమైన చర్చలకు దారితీశాయి.

​ఇరాన్ విధించిన ఆ మూడు షరతులు..

​హక్కుల గుర్తింపు: అంతర్జాతీయ వేదికలపై ఇరాన్ సార్వభౌమత్వ, తమ హక్కులను అధికారికంగా గుర్తించాలని డిమాండ్ చేసింది. దశాబ్దాలుగా తమపై ఉన్న ఆంక్షలను తొలగించి, ఒక సమానమైన దేశంగా గౌరవించాలని ఇరాన్ కోరుతోంది.

​యుద్ధ నష్టపరిహారం: ప్రస్తుత యుద్ధం కారణంగా ఇరాన్ భూభాగంలో జరిగిన ఆస్తి, ప్రాణ నష్టానికి అమెరికా మరియు ఇజ్రాయెల్ సంయుక్తంగా పరిహారం చెల్లించాలి. ఒక దేశంపై దాడి చేసినందుకు బాధ్యత వహిస్తూ ఆర్థికంగా ఆదుకోవాలని ఇరాన్ పట్టుబడుతోంది.

​భవిష్యత్తు హామీ: అన్నింటికంటే ముఖ్యంగా, భవిష్యత్తులో ఇరాన్ మీద మళ్లీ ఎలాంటి దాడులు చేయబోమని అంతర్జాతీయ సమాజం సమక్షంలో అమెరికా మరియు ఇజ్రాయెల్ లిఖితపూర్వక హామీ ఇవ్వాలని కోరింది.

​హర్మూజ్ జలసంధి - ఇరాన్ చేతిలో ఉన్న బ్రహ్మాస్త్రం!

ఇరాన్ ఈ షరతులను నెరవేర్చడానికి ప్రపంచాన్ని బ్లాక్ మెయిల్ చేయడానికి ఎంచుకున్న ఆయుధం 'హర్మూజ్ జలసంధి'. ప్రపంచవ్యాప్తంగా సరఫరా అయ్యే ముడి చమురులో దాదాపు 20 నుంచి 30 శాతం ఈ ఇరుకైన జలసంధి గుండానే వెళ్లాలి. ప్రస్తుతం దీనిని ఇరాన్ మూసివేయడంతో భారత్ సహా అనేక దేశాల్లో గ్యాస్ మరియు చమురు కొరత ఏర్పడింది. "మా షరతులకు ఒప్పుకుంటేనే దీనిని తెరుస్తాం" అని ఇరాన్ చెప్పడం అంటే, ప్రపంచ దేశాలన్నీ అమెరికాపై ఒత్తిడి తెచ్చేలా చేయడమే ఆ దేశ వ్యూహం.

​అమెరికా - ఇజ్రాయెల్ స్పందన ఏంటి?

ఇరాన్ పెట్టిన ఈ షరతులను అంగీకరించడం అంటే అమెరికా తన ఓటమిని ఒప్పుకోవడమే అవుతుంది. ముఖ్యంగా యుద్ధ నష్టపరిహారం చెల్లించడం అనేది అగ్రరాజ్యానికి ఒక అవమానకరమైన విషయంగా మారుతుంది. అయితే, రోజుకు వేల కోట్లు యుద్ధం కోసం ఖర్చు చేస్తున్న అమెరికాకు, జలసంధి మూసివేత వల్ల కలిగే ఆర్థిక నష్టం అంతకంటే ఎక్కువగా ఉంది. మరోవైపు ఇజ్రాయెల్ తన ఉనికికే ముప్పుగా మారిన ఇరాన్ విషయంలో వెనక్కి తగ్గేలా కనిపించడం లేదు. ఈ మొండితనం వల్ల యుద్ధం మరికొంత కాలం కొనసాగేలా కనిపిస్తోంది.

​భారత్ వంటి దేశాలపై ప్రభావం..

ఇరాన్ పెట్టిన ఈ ప్రతిష్టంభన వల్ల మన దేశంలో పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు పెరగడమే కాకుండా, సామాన్యుల వంటింట్లో గ్యాస్ కష్టాలు మొదలయ్యాయి. ఇప్పటికే మన దేశంలో ఇండక్షన్ కుక్కర్ల అమ్మకాలు పెరగడం చూస్తుంటే, ప్రజలు ఈ సంక్షోభం త్వరగా ముగియదని ఒక నిర్ణయానికి వచ్చినట్లు అర్థమవుతోంది. ఇరాన్ షరతులు నెరవేరకపోతే, ఈ అంతర్జాతీయ గందరగోళం మరిన్ని రోజులు కొనసాగక తప్పదు.

ఇరాన్ వేసిన ఈ 'చదరంగం' ఎత్తుగడ ఇప్పుడు ప్రపంచ దేశాలను రెండుగా విభజించింది. ఒకవైపు ఇరాన్ హక్కులను గుర్తించాలనే డిమాండ్ న్యాయమైనదిగా కొందరు భావిస్తుంటే, జలసంధిని మూసివేసి ప్రపంచాన్ని ఇబ్బంది పెట్టడం సరికాదని మరికొందరు వాదిస్తున్నారు. అమెరికా ఈ షరతులకు తలొగ్గుతుందా? లేక యుద్ధాన్ని మరింత ఉధృతం చేసి జలసంధిని బలవంతంగా తెరుస్తుందా? అనేది రాబోయే కొద్ది రోజుల్లో తేలిపోనుంది. ఏది ఏమైనా, శాంతి చర్చలు మొదలైతేనే ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థ మళ్ళీ గాడిలో పడుతుంది.