ప్రపంచాన్ని ఉక్కిరిబిక్కిరి చేస్తున్న ఇరాన్.. ఇప్పటికీ అన్ని ఓడలు అక్కడే..

ప్రపంచ దేశాల కళ్లు ఇప్పుడు పశ్చిమాసియా వైపు ఉన్నాయి. యుద్ధ మేఘాలు కమ్ముకున్న వేళ.. అగ్రరాజ్యం అమెరికాకు, ఇరాన్‌కు మధ్య ఉద్రిక్తతలు సామాన్యుడి జేబుకు చిల్లు పెట్టేలా మారుతున్నాయి. శాంతి వచనాలు వినిపించాల్సిన చోట యుద్ధ నినాదాలు మిన్నంటుతున్నాయి. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ హెచ్చరికలను బేఖాతరు చేస్తూ ఇరాన్ వేస్తున్న అడుగులు అంతర్జాతీయ వాణిజ్యాన్ని గజగజ వణికిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా గల్ఫ్ జలాల్లో ఇరాన్ అనుసరిస్తున్న మొండి వైఖరి వల్ల ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఇంధన సంక్షోభం తలెత్తే ప్రమాదం కనిపిస్తోంది. అసలు ఆ సముద్ర గర్భంలో ఏం జరుగుతోంది? 39 రోజులుగా ఆగిపోయిన ఆ నౌకల కథేంటి?

హర్మూజ్ జలసంధిలో హైడ్రామా

పశ్చిమాసియాలో ఘర్షణలు తీవ్రరూపం దాల్చుతున్న వేళ, అంతర్జాతీయంగా ఇంధన సంక్షోభానికి ఇరాన్‌ ఆజ్యం పోస్తోంది. హర్మూజ్ సంక్షోభం మొదలైననాటి నుంచి ఆ దేశం ఒక్క ఎల్‌ఎన్‌జీ (LNG) ట్యాంకర్‌ను కూడా ముందుకు కదలనివ్వడం లేదు. తాజాగా ఖతార్‌ నుంచి వచ్చిన రెండు భారీ ట్యాంకర్లకు కూడా ఇరాన్ క్లియరెన్స్ ఇవ్వకపోవడంతో అవి వెనుదిరగాల్సి వచ్చింది. ప్రపంచ చమురు, గ్యాస్ రవాణాలో అత్యంత కీలకమైన ఈ మార్గంలో ఇరాన్ విధిస్తున్న ఆంక్షలు అమెరికాను మరింత ఇరకాటంలోకి నెట్టేస్తున్నాయి.

39 రోజులుగా వీడని ప్రతిష్టంభన

ఇరాన్‌పై ఇజ్రాయెల్‌-అమెరికా దాడులు మొదలుపెట్టిన దగ్గరినుంచి గడచిన 39 రోజులుగా హర్మూజ్‌ జలసంధిలో నౌకల రాకపోకలకు తీవ్ర అంతరాయం కలుగుతోంది. కేవలం ఇరాన్ అనుమతి ఉన్న కొన్ని చమురు, సరకు రవాణా నౌకలు తప్ప, మిగిలినవన్నీ గల్ఫ్ జలాల్లో ఎక్కడివి అక్కడే నిలిచిపోయాయి. షిప్ ట్రాకింగ్ డేటాను బట్టి చూస్తే, వందలాది నౌకలు అనుమతి కోసం ఎదురుచూస్తూ సముద్రంలో చెల్లాచెదురుగా ఉన్నట్లు స్పష్టం అవుతోంది. ఇది అంతర్జాతీయ సరఫరా గొలుసును తీవ్రంగా ప్రభావితం చేస్తోంది.

పెరగనున్న ఇంధన ధరలు?

ప్రపంచ వ్యాప్తంగా సరఫరా అయ్యే ఎల్‌ఎన్‌జీలో మెజారిటీ వాటా ఈ మార్గం హార్మూజ్ గుండానే వెళ్లాలి. ఇరాన్ తన పట్టు బిగించడం వల్ల మార్కెట్లో సహజవాయువు కొరత ఏర్పడి ధరలు ఆకాశాన్నంటే అవకాశం ఉంది. ఇప్పటికే యూరప్, ఆసియా దేశాలు ఈ ప్రభావంపై ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి. చమురు ధరలు పెరిగితే అది రవాణా రంగంపై ప్రభావం చూపి, నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు పెరగడానికి దారితీస్తుంది. ఇరాన్ తన పంతం వీడకపోతే ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థ కుప్పకూలే ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.

ట్రంప్ హెచ్చరిక.. ఇరాన్ పట్టుదల

అగ్రరాజ్యం అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ఈ ఉద్రిక్తతలను తగ్గించాలని హెచ్చరిస్తున్నప్పటికీ, ఇరాన్ మాత్రం శాశ్వత శాంతి కోసం తాము పెట్టిన డిమాండ్లకు తలొగ్గాల్సిందేనని పట్టుబడుతోంది. అగ్రరాజ్యాన్ని ఆర్థికంగా తీసేందుకు ఇంధన రవాణాను అడ్డుకోవడమే సరైన మార్గమని ఇరాన్ భావిస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది. ఇజ్రాయెల్ సైనిక చర్యలకు ప్రతిచర్యగా ఇరాన్ ఈ రకమైన ‘ఎకనామిక్ వార్’ (ఆర్థిక యుద్ధం)కు తెరలేపింది.

ఈ అంతర్జాతీయ వివాదం కేవలం రెండు దేశాల మధ్య పోరుగా మిగిలిపోలేదు. చిన్న సముద్ర మార్గంలో రాకపోకలు ఆగిపోతే అది ప్రపంచంలోని ప్రతి ఇల్లు, ప్రతి పరిశ్రమపై ప్రభావం చూపిస్తుంది. ఇరాన్ తన వ్యూహాన్ని మార్చుకోకపోతే.., రాబోయే రోజుల్లో ప్రపంచం తీవ్రమైన ఇంధన కొరతను చూడాల్సి వస్తుంది. దౌత్యపరమైన చర్చల ద్వారా ఈ సమస్య త్వరగా పరిష్కారం కాకపోతే, ‘హర్మూజ్ సంక్షోభం’ మరో ప్రపంచ యుద్ధానికి లేదంటే తీవ్ర ఆర్థిక మందగమనానికి నాంది పలికేలా కనిపిస్తోంది.