యూపీఐ చార్జీలు.. మోడీ సర్కార్ పై తొలి ఉద్యమం 'బంకు'ల్లోనే మొదలైందిగా..

కరవకు అంటే పాముకు కోపం.. విడువకు అంటే కప్పకు కోపం అన్నట్టుగా తయారైంది కేంద్రం పరిస్థితి. యూపీఐ లావాదేవీలను పెద్ద ఎత్తున ప్రోత్సహించి జనాలు అలవాటు పడ్డాక ఇప్పుడు చార్జీలు విధిస్తామంటే అలవాటైన ప్రాణాలకు మింగుడు పడదు కదా.. అందుకే ఈ ఉద్యమం మొదలైంది. "డిజిటల్ ఇండియా అంటే జేబులో పైసా లేకపోయినా బండి నింపుకుని హాయిగా వెళ్లడం అనుకున్నారా? అసలు కథ ఇప్పుడే మొదలైంది. అక్టోబర్ 15 నుంచి మీ యూపీఐ స్కానర్‌కి.. పెట్రోల్ బంక్ ఓనర్ల జేబులకి మధ్య పెద్ద యుద్ధమే జరగబోతోంది. 'క్యాష్ లేదు.. స్క్రాచ్‌ చేస్తే చాలు' అని మురిసిపోయిన వాహనదారులకి రూ.2,000 దాటితే 'చిల్లర ఉంటే ఇవ్వండి.. లేదంటే బండి పక్కన పెట్టండి' అని బంక్ దాదాలు షాక్ ఇచ్చేలా ఉన్నారు.

దేశంలో డిజిటల్ చెల్లింపుల విప్లవానికి పెట్రోల్ పంపులు ప్రధాన చోదక శక్తిగా నిలిచాయి. చిల్లర సమస్యకు శాశ్వత పరిష్కారంగా మారిన యూపీఐ వ్యవస్థ.. అక్టోబర్ 15, 2026 నుంచి అమలు కానున్న కొత్త మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ (ఎండీఆర్) నిబంధనలతో సరికొత్త వివాదానికి కేంద్రబిందువైంది. రూ.2,000 దాటిన ప్రతి చెల్లింపుపై రూ.5 స్థిర చార్జీ విధిస్తూ తీసుకున్న నిర్ణయం.. ఇటు వ్యాపారులకు, అటు డిజిటల్ చెల్లింపులను ప్రోత్సహిస్తున్న ప్రభుత్వ ఆశయాలకు మధ్య పెను సవాలుగా మారింది. వినియోగదారుల ఖాతాల నుంచి నేరుగా ఈ రుసుము కట్ కానప్పటికీ దాని ఆర్థిక భారం మొత్తం పెట్రోల్ బంక్ యజమానులపైనే పడటం ఈ వివాదానికి ప్రధాన కారణం.

పెట్రోల్ పంపుల వ్యాపార నమూనా మిగతా రిటైల్ రంగాల కంటే భిన్నంగా ఉంటుంది. ఇక్కడ డీలర్ల లాభాలు శాతాల ఆధారంగా కాకుండా లీటరుకు లభించే స్థిరమైన కమిషన్ పైనే ఆధారపడి ఉంటాయి. ఇంధన ధర పెరిగినా లేదా తగ్గినా డీలర్ మార్జిన్ లో ఎలాంటి మార్పు ఉండదు. ఇటువంటి పరిస్థితిలో రోజుకు వందల సంఖ్యలో జరిగే పెద్ద లావాదేవీలపై రూ.5 చొప్పున బ్యాంకింగ్ రుసుములు చెల్లించాల్సి వస్తే.. వారి నికర లాభంలో గణనీయమైన భాగం కరిగిపోతుంది. ఇప్పటికే డిజిటల్ చెల్లింపుల మౌలిక సదుపాయాల కోసం పెట్టుబడులు పెట్టిన యజమానులు.. ఈ అదనపు భారాన్ని మోయడం తమ వ్యాపార ఉనికికే ప్రమాదకరమని భావిస్తున్నారు.

ఈ ఆర్థిక ఒత్తిడి ఫలితంగానే డీలర్ల సంఘాలు నిరసన బాట పట్టక తప్పని స్థితి ఏర్పడింది. ముంబై పెట్రోల్ డీలర్స్ అసోసియేషన్‌తో పాటు ఆల్ ఇండియా పెట్రోలియం డీలర్స్ అసోసియేషన్ కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖకు, రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియాకు తమ విన్నపాలను అందించాయి. సమస్య పరిష్కారం కాకపోతే రూ.2,000 కంటే ఎక్కువ విలువైన యూపీఐ చెల్లింపులను అంగీకరించబోమని, కేవలం నగదు లేదా ఇతర ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలనే అనుమతిస్తామని స్పష్టం చేశాయి. ఇది అమల్లోకి వస్తే ముఖ్యంగా ఫోర్ వీలర్లు, రవాణా వాహనదారులు నగదు సేకరించుకోవాల్సిన ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటారు.

ప్రస్తుతానికి యూపీఐ సేవలు పూర్తిగా నిలిచిపోవడానికి స్పష్టమైన నిర్ణయం లేకపోయినప్పటికీ అక్టోబర్ 15 సమయం దగ్గరపడుతుండటంతో కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకునే నిర్ణయంపైనే అంతా ఆధారపడి ఉంది. పెట్రోలియం రంగానికి ప్రత్యేక మినహాయింపు ఇవ్వడమో లేదా ఎండీఆర్ భారాన్ని బ్యాంకులు, డిజిటల్ వ్యాలెట్ సంస్థలే భరించేలా కొత్త సమతుల్యతను సాధించడమో చేస్తే తప్ప ఈ సంక్షోభం సమసిపోయేలా కనిపించడం లేదు. డిజిటల్ ఇండియా లక్ష్యాలను దెబ్బతీయకుండా డీలర్ల ప్రయోజనాలను కాపాడే దిశగా ప్రభుత్వం వెంటనే చర్యలు చేపట్టాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది.