భవిష్యత్‌ యుద్ధానికి భారత్‌ రెడీ.. విమానాలు, డ్రోన్లతో భారీ వ్యూహం!

భారత రక్షణ రంగంలో కీలక మార్పులు చోటుచేసుకుంటున్నాయి. ఒకవైపు వైమానిక దళాన్ని మరింత బలోపేతం చేసేందుకు భారీ స్థాయిలో ట్రాన్స్‌పోర్ట్, ట్రైనర్ ఎయిర్‌క్రాఫ్ట్స్‌ను దేశీయంగా తయారు చేయాలని రక్షణ శాఖ నిర్ణయించగా.. మరోవైపు సముద్ర జలాల్లో శత్రువులపై సుదూర దాడులు చేయగల స్వదేశీ డ్రోన్ వ్యవస్థలను నేవీ సమకూర్చుకునేందుకు సిద్ధమవుతోంది. ఈ రెండు పరిణామాలను కలిపి చూస్తే.. భారత్ రక్షణ వ్యూహం కేవలం ఆయుధాల కొనుగోళ్ల నుంచి స్వదేశీ తయారీ, దీర్ఘశ్రేణి దాడి సామర్థ్యం, మల్టీ-డొమైన్ వార్‌ఫేర్ వైపు వేగంగా మారుతున్న విషయం స్పష్టమవుతోంది.

ఎయిర్‌ఫోర్స్‌కు భారీ బూస్ట్

భారత వైమానిక దళం అవసరాలను దృష్టిలో పెట్టుకుని 60 మల్టీ రోల్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ఎయిర్‌క్రాఫ్ట్స్, 150 ట్రైనర్ ఎయిర్‌క్రాఫ్ట్స్‌ను కొనుగోలు చేయాలని రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ నిర్ణయించినట్లు సమాచారం. ఈ ప్రాజెక్టుల విలువ లక్ష కోట్ల రూపాయలకు పైగానే ఉండొచ్చని అంచనా.

అయితే ఈసారి ప్రత్యేకత కేవలం విమానాల కొనుగోలులో లేదు. ‘ఆత్మనిర్భర్ భారత్’ లక్ష్యాలకు అనుగుణంగా వీటిని దేశంలోనే తయారు చేయాలన్నది కేంద్రం ఆలోచన. ఈ భారీ ప్రాజెక్టుల్లో టాటా, మహీంద్రా, హిందుస్థాన్ ఏరోనాటిక్స్ లిమిటెడ్ (హెచ్ఏఎల్) వంటి భారతీయ సంస్థలు పోటీ పడే అవకాశం ఉంది.

మల్టీ రోల్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ విమానాలు భారత సైనిక సామర్థ్యంలో కీలక పాత్ర పోషించనున్నాయి. హిమాలయ ప్రాంతాల్లోని క్లిష్టమైన సరిహద్దుల నుంచి ద్వీప ప్రాంతాల వరకు సైనికులు, ఆయుధాలు, వాహనాలు, ఇతర అత్యవసర సామగ్రిని వేగంగా తరలించడానికి ఇవి ఉపయోగపడతాయి. అంటే యుద్ధ సమయంలోనే కాకుండా ప్రకృతి విపత్తులు, అత్యవసర సైనిక మోహరింపుల సమయంలోనూ వీటి ప్రాధాన్యం పెరుగుతుంది.

సముద్రం నుంచి 1,000 కిలోమీటర్ల దూరం వరకు డ్రోన్ వార్

ఇక భారత నేవీ కూడా భవిష్యత్ యుద్ధ అవసరాలకు తగ్గట్టుగా తన వ్యూహాన్ని మార్చుకుంటోంది. యుద్ధనౌకల నుంచే సుదూర ప్రాంతాల్లోని లక్ష్యాలను ఛేదించగల సామర్థ్యం ఉన్న లాంగ్-రేంజ్ ఆత్మాహుతి డ్రోన్లను సమకూర్చుకునే దిశగా అడుగులు వేస్తోంది.

సుమారు 1,000 కిలోమీటర్ల దూరంలోని లక్ష్యాలను చేరుకోగల సామర్థ్యం ఉన్న ఈ తరహా డ్రోన్లు భవిష్యత్ సముద్ర యుద్ధాల్లో కీలక ఆయుధాలుగా మారే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా శత్రువు తీరప్రాంత క్షిపణి వ్యవస్థల పరిధిలోకి యుద్ధనౌకలు వెళ్లకుండానే సుదూర లక్ష్యాలపై దాడి చేసే అవకాశం నేవీకి లభిస్తుంది.

ఇది వ్యూహాత్మకంగా చాలా కీలకమైన మార్పు. ఇప్పటివరకు యుద్ధనౌకలు తమ వద్ద ఉన్న క్షిపణుల పరిధి, శత్రు తీర రక్షణ వ్యవస్థల సామర్థ్యాలను పరిగణనలోకి తీసుకుని తమ ఆపరేషన్లను రూపొందించాల్సి వచ్చేది. అయితే సుదూర దాడి సామర్థ్యం ఉన్న డ్రోన్ వ్యవస్థలు అందుబాటులోకి వస్తే.. నౌకలను ప్రమాదంలోకి పంపకుండా దూరం నుంచే లక్ష్యాలను ప్రభావితం చేసే అవకాశం పెరుగుతుంది.

9 గంటల పహారా.. జామింగ్‌ను తట్టుకునే టెక్నాలజీ

ఈ డ్రోన్లలో ఎక్కువసేపు గాల్లో ఉండే సామర్థ్యంతో పాటు అధునాతన సెన్సార్లు, నావిగేషన్ వ్యవస్థలు ఉండేలా రూపొందించనున్నారు. దాదాపు 9 గంటల వరకు నిరంతరాయంగా ఆపరేట్ చేయగల సామర్థ్యం వీటికి ఉండనుంది. ఎలక్ట్రో-ఆప్టికల్, ఇన్‌ఫ్రారెడ్ సెన్సార్లతో పగలు, రాత్రి రెండింటిలోనూ లక్ష్యాలను గుర్తించే సామర్థ్యం ఉంటుంది. శత్రువు శాటిలైట్ నావిగేషన్ సిగ్నళ్లను జామ్ చేసిన పరిస్థితుల్లోనూ పని కొనసాగించేలా అధునాతన నావిగేషన్ టెక్నాలజీకి ప్రాధాన్యం ఇవ్వనున్నారు.

మరో ఆసక్తికర అంశం ఏమిటంటే.. ఒక డిజిటల్ ఆపరేటర్ ఏకకాలంలో పలు డ్రోన్లను నియంత్రించే విధంగా వ్యవస్థను అభివృద్ధి చేయనున్నారు. అవసరాన్ని బట్టి డ్రోన్ నియంత్రణను మరో నేవీ షిప్‌కు లేదా తీర ప్రాంతంలోని కంట్రోల్ స్టేషన్‌కు బదిలీ చేసే వెసులుబాటు కూడా ఉండనుంది.

ఇది కేవలం డ్రోన్ కొనుగోలు కాదు.. యుద్ధ వ్యూహంలో మార్పు

ఈ పరిణామాలన్నింటినీ కలిపి చూస్తే భారత్ రక్షణ వ్యూహంలో వస్తున్న అసలు మార్పు అర్థమవుతుంది. ఒకప్పుడు యుద్ధ సామర్థ్యం అంటే ఎక్కువ సంఖ్యలో యుద్ధ విమానాలు, యుద్ధనౌకలు, ట్యాంకులు ఉండటంగా భావించేవారు. ఇప్పుడు పరిస్థితి మారింది.

ఎవరు ముందుగా శత్రువును గుర్తిస్తారు? ఎవరు ఎక్కువ దూరం నుంచి దాడి చేయగలరు? ఎవరి కమ్యూనికేషన్, నావిగేషన్ వ్యవస్థలు ఎలక్ట్రానిక్ వార్‌ఫేర్‌ను తట్టుకోగలవు? ఎవరు తక్కువ మానవ వనరులతో ఎక్కువ ఆయుధ వ్యవస్థలను నియంత్రించగలరు? అనే అంశాలు కీలకంగా మారాయి.

అందుకే భారత రక్షణ శాఖ ఒకవైపు భారీ ట్రాన్స్‌పోర్ట్, ట్రైనర్ విమానాల సామర్థ్యాన్ని పెంచుతూనే.. మరోవైపు స్వయంచాలక, సుదూర దాడి సామర్థ్యం ఉన్న డ్రోన్ వ్యవస్థలపై దృష్టి పెడుతోంది.

‘బై ఇండియన్’తో మరో అడుగు

ఈ ప్రాజెక్టుల్లో స్వదేశీ తయారీకి ఇస్తున్న ప్రాధాన్యం కూడా అత్యంత కీలకం. ‘బై ఇండియన్ ఐడీడీఎం’ వంటి వర్గాల ద్వారా భారతీయ సంస్థల నుంచి రక్షణ వ్యవస్థలను కొనుగోలు చేయడం వల్ల దేశీయ తయారీ సామర్థ్యం పెరగడంతో పాటు కీలక సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, మేధో సంపత్తి హక్కులు దేశంలోనే నిలిచే అవకాశం ఉంటుంది.

ఇది దీర్ఘకాలంలో రక్షణ దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడమే కాకుండా.. భారత్‌ను కేవలం ఆయుధాల కొనుగోలుదారుగా కాకుండా ఆయుధాల తయారీ, అభివృద్ధి కేంద్రంగా మార్చే లక్ష్యానికి దోహదపడుతుంది.

భవిష్యత్ యుద్ధానికి భారత్ సిద్ధమవుతోందా?

ఆకాశంలో వేగంగా సైనికులను, సామగ్రిని తరలించే ట్రాన్స్‌పోర్ట్ విమానాలు.. శిక్షణ కోసం భారీ సంఖ్యలో ట్రైనర్ విమానాలు.. సముద్రంలో వేల కిలోమీటర్ల దూరం వరకు ప్రభావం చూపగల డ్రోన్లు.. జామింగ్‌ను తట్టుకునే నావిగేషన్ వ్యవస్థలు.. ఇవన్నీ కలిపి చూస్తే భారత్ తన రక్షణ సామర్థ్యాన్ని నెట్‌వర్క్ ఆధారిత, సుదూర, మానవరహిత యుద్ధ వ్యవస్థల దిశగా తీసుకెళ్తున్నట్లు కనిపిస్తోంది.

భవిష్యత్ యుద్ధాల్లో మనుషుల ప్రాణనష్టం తగ్గించడం.. శత్రు ప్రాంతంలోకి నేరుగా వెళ్లకుండానే దాడులు నిర్వహించడం, వేగంగా సైనిక బలగాలను మోహరించడం వంటి అంశాలు కీలకం కానున్నాయి. అందుకే ఎయిర్‌ఫోర్స్‌కు కొత్త విమానాలు, నేవీకి కొత్త తరం డ్రోన్లు అనే రెండు నిర్ణయాలను విడివిడిగా చూడటం కంటే.. భారత్ భవిష్యత్ మల్టీ-డొమైన్ వార్‌ఫేర్‌కు సిద్ధమవుతున్న పెద్ద వ్యూహంలో భాగంగా చూడాల్సిన అవసరం ఉంది.

‘ఆకాశం నుంచి సముద్రం వరకు.. స్వదేశీ టెక్నాలజీతో సుదూర దాడి సామర్థ్యం’ అనే కొత్త రక్షణ సిద్ధాంతం వైపు భారత్ వేగంగా అడుగులు వేస్తోంది.