మియాపూర్‌లో రూ. వేల కోట్ల భూములకు రక్షణ.. 23 ఏళ్ల పోరాటానికి సుప్రీంకోర్టు తెర!

హైదరాబాద్‌లో భూముల విలువ గురించి ప్రత్యేకంగా చెప్పాల్సిన అవసరం లేదు. అలాంటి నగరంలో వందల ఎకరాల భూమిపై దశాబ్దాలుగా సాగుతున్న వివాదానికి ఎట్టకేలకు ముగింపు లభించింది. మియాపూర్‌లోని 550 ఎకరాలకు పైగా భూములు ప్రభుత్వానివేనని సుప్రీంకోర్టు స్పష్టం చేసింది. ప్రైవేటు వ్యక్తులు దాఖలు చేసిన అప్పీళ్లను కొట్టివేస్తూ గతంలో ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు ఇచ్చిన తీర్పును సమర్థించింది. దీంతో వేల కోట్ల రూపాయల విలువైన ప్రభుత్వ భూములపై కొనసాగుతున్న న్యాయపోరాటానికి తెరపడింది.

అసలు వివాదం ఏమిటి?

రంగారెడ్డి జిల్లా శేరిలింగంపల్లి మండలం మియాపూర్ పరిధిలోని సర్వే నంబర్లు 100, 101లో ఈ భూములు ఉన్నాయి. మొత్తం విస్తీర్ణం 550 ఎకరాల 39 గుంటలు. ఇందులో సర్వే నంబర్ 100లో 277 ఎకరాల 5 గుంటలు, సర్వే నంబర్ 101లో 273 ఎకరాల 34 గుంటల భూమి ఉంది.

ఈ భూములపై తమకు హక్కులు ఉన్నాయంటూ కొందరు ప్రైవేటు వ్యక్తులు, సంస్థలు కోర్టులను ఆశ్రయించాయి. పాత వారసత్వ పత్రాలు, భూముల క్రయవిక్రయ పత్రాలు, రెవెన్యూ రికార్డుల్లో నమోదైన వివరాలను తమ వాదనలకు ఆధారంగా చూపించాయి. మరోవైపు, ఈ భూములు ప్రభుత్వానికి చెందినవేనని అధికార యంత్రాంగం వాదించింది. ఇలా మొదలైన వివాదం చివరకు దేశ అత్యున్నత న్యాయస్థానం వరకు వెళ్లింది.

1912 రికార్డులే కీలకం!

ఈ కేసులో దాదాపు శతాబ్దం నాటి భూముల రికార్డులు కీలకంగా మారాయి. 1912 నాటి సర్వే వివరాలు, క్లాసర్ రిజిస్టర్, సేత్వార్ రికార్డుల్లో ఈ భూములు ప్రభుత్వానికి చెందిన 'సర్కారీ పోరంబోకు' భూములుగా నమోదై ఉన్నాయని న్యాయస్థానం పరిశీలించింది.

అంతేకాదు, నిజాం కాలం నాటి జాగీర్దారీ వ్యవస్థ, ఆ భూములకు సంబంధించి గతంలో జరిగిన పరిణామాలను కూడా ధర్మాసనం పరిగణనలోకి తీసుకుంది. 1949లో జాగీర్ల రద్దు తర్వాత జాగీర్దార్లకు భూములపై యాజమాన్య హక్కులు కొనసాగవని, వారికి నిర్ణీత పరిహారం చెల్లించే విధానం మాత్రమే వర్తిస్తుందని కోర్టు అభిప్రాయపడింది. కేవలం పాత రెవెన్యూ రికార్డుల్లో పేర్లు నమోదైనంత మాత్రాన భూములపై యాజమాన్య హక్కులు లభించవని స్పష్టం చేసింది.

23 ఏళ్ల న్యాయపోరాటానికి ముగింపు

ఈ వివాదంలో 1997లో ప్రత్యేక భూకబ్జాల నిరోధక న్యాయస్థానం ప్రభుత్వానికి అనుకూలంగా తీర్పు ఇచ్చింది. ఆ తర్వాత ప్రైవేటు వ్యక్తులు ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టును ఆశ్రయించగా, 2003 ఏప్రిల్ 16న హైకోర్టు కూడా ప్రభుత్వ వాదనను సమర్థించింది. దీంతో ఆ తీర్పును సవాలు చేస్తూ సుప్రీంకోర్టులో అప్పీళ్లు దాఖలయ్యాయి.

దాదాపు 23 ఏళ్ల పాటు కొనసాగిన ఈ న్యాయపోరాటంపై అక్టోబర్ 29న సుప్రీంకోర్టు తుది నిర్ణయం వెలువరించింది. జస్టిస్ ఎం.ఎం. సుందరేశ్, జస్టిస్ సతీశ్ చంద్ర శర్మలతో కూడిన ధర్మాసనం ప్రైవేటు వ్యక్తులు దాఖలు చేసిన అప్పీళ్లను కొట్టివేసింది. గతంలో హైకోర్టు ఇచ్చిన తీర్పును సమర్థిస్తూ మియాపూర్ భూములు ప్రభుత్వానివేనని తేల్చి చెప్పింది.

వేల కోట్ల విలువైన ఆస్తి!

ప్రస్తుతం హైదరాబాద్‌లో రియల్ ఎస్టేట్ ధరలు భారీగా పెరిగిన నేపథ్యంలో మియాపూర్‌లోని ఈ భూముల విలువపై ఆసక్తి నెలకొంది. ఈ 550 ఎకరాలకు పైగా భూముల విలువ సుమారు రూ.25 వేల కోట్ల వరకు ఉంటుందని కొన్ని మీడియా కథనాలు అంచనా వేస్తున్నాయి. అయితే ఇది అధికారికంగా ఖరారైన ప్రభుత్వ విలువ కాదు.

ఈ భూముల్లో ఇప్పటికే కొన్ని చోట్ల నిర్మాణాలు వెలిశాయి. మరికొంత భూమి ఖాళీగా అందుబాటులో ఉన్నట్లు నివేదికలు పేర్కొంటున్నాయి. సుప్రీంకోర్టు తీర్పుతో యాజమాన్యంపై న్యాయపరమైన వివాదం ముగిసినప్పటికీ, భూముల స్వాధీనం, ఆక్రమణల తొలగింపు, ఇప్పటికే ఉన్న నిర్మాణాల విషయంలో ప్రభుత్వం తదుపరి తీసుకునే చర్యలు కీలకం కానున్నాయి.

ఒకప్పుడు కోర్టుల చుట్టూ తిరిగిన ఈ భూముల వ్యవహారం ఇప్పుడు తుది దశకు చేరుకుంది. హైదరాబాద్ వంటి నగరంలో ప్రభుత్వ భూముల రక్షణ ఎంత ముఖ్యమో ఈ కేసు మరోసారి గుర్తు చేసింది. వేల కోట్ల విలువైన భూముల విషయంలో పాత రికార్డులు, చట్టపరమైన ఆధారాలు ఎంత కీలక పాత్ర పోషిస్తాయో కూడా ఈ తీర్పు స్పష్టం చేసింది.