అది భర్త రక్తమాంసాలను లాక్కోవడమే.. భరణం కేసులో మధ్యప్రదేశ్ హైకోర్టు సంచలన వ్యాఖ్యలు

మధ్యప్రదేశ్ హైకోర్టు ఇటీవల ఒక భరణం కేసులో వెలువరించిన తీర్పు న్యాయ వర్గాల్లోనే కాకుండా సామాజికంగానూ పెద్ద చర్చకు దారితీసింది. లక్షకు పైగా జీతం తీసుకుంటూ ఆర్థికంగా స్వతంత్రంగా ఉన్న ఒక మహిళ తన భర్త నుంచి భరణం కోరడాన్ని కోర్టు తీవ్రంగా తప్పుబట్టింది. ఈ క్రమంలో కోర్టు చేసిన వ్యాఖ్యలు బాధితుడి పట్ల సానుభూతిని, దుర్వినియోగం అవుతున్న చట్టాల పట్ల కఠినత్వాన్ని ప్రదర్శించాయి.

కేసు నేపథ్యం.. హైకోర్టు ఆగ్రహం

ఈ కేసు వివరాల్లోకి వెళ్తే సదరు మహిళ నెలకు దాదాపు లక్ష రూపాయలకు పైగా ఆదాయం పొందుతోంది. అయినప్పటికీ తన భర్త నుంచి భరణం కావాలని కోరుతూ ఆమె కోర్టును ఆశ్రయించింది. అంతకుముందే ఫ్యామిలీ కోర్టు ఆమె విన్నపాన్ని తోసిపుచ్చగా ఆ నిర్ణయాన్ని సవాలు చేస్తూ ఆమె హైకోర్టుకు వెళ్లింది. అయితే అక్కడ ఆమెకు ఊరట లభించకపోగా కోర్టు నుంచి కఠిన విమర్శలు ఎదురయ్యాయి. జస్టిస్ గైత్వాలీతో కూడిన ధర్మాసనం ఈ పిటిషన్‌ను విచారిస్తూ "ఇది భర్త రక్తమాంసాలను లాక్కోవడమే" అని వ్యాఖ్యానించింది. ఆర్థికంగా సుస్థిర స్థితిలో ఉన్న వ్యక్తి, కేవలం అహంకారంతోనో లేదా అవతలి వ్యక్తిని ఇబ్బంది పెట్టాలనే ఉద్దేశంతోనో ఇలాంటి డిమాండ్లు చేయడం ఆమోదయోగ్యం కాదని ధర్మాసనం స్పష్టం చేసింది.

షేక్స్పియర్ నాటకంతో పోలిక

ఈ తీర్పులో అత్యంత ఆసక్తికరమైన అంశం ఏమిటంటే న్యాయమూర్తి విలియం షేక్స్పియర్ రాసిన ప్రసిద్ధ నాటకం 'ది మర్చంట్ ఆఫ్ వెనిస్'ను ఉదాహరణగా తీసుకోవడం. ఆ నాటకంలో షైలాక్ అనే వ్యాపారి, తాను ఇచ్చిన అప్పును తిరిగి చెల్లించలేకపోయిన వ్యక్తి శరీరం నుండి ఒక 'పౌండు మాంసం' కోరుతాడు. "ప్రస్తుత కేసులో మహిళ వైఖరి కూడా షైలాక్ మాదిరిగానే ఉంది. ఇప్పటికే తగినంత ఆదాయం ఉండి కూడా భర్తను ఆర్థికంగా పీల్చి పిప్పి చేయాలని చూడటం ఒక రకమైన క్రూరత్వమే," అని కోర్టు అభిప్రాయపడింది.

భరణం చట్టం ఉద్దేశం ఏమిటి?

హిందూ వివాహ చట్టం లేదా సి.ఆర్.పి.సి లోని భరణం నిబంధనల ప్రధాన ఉద్దేశం.. భర్త లేదా భార్య విడిపోయినప్పుడు ఆర్థికంగా వెనుకబడిన భాగస్వామి రోడ్డున పడకుండా చూడటం. అంటే గౌరవప్రదమైన జీవనం గడపడానికి కనీస ఆర్థిక వెసులుబాటు కల్పించడమే చట్టం లక్ష్యం. హైకోర్టు తన తీర్పులో భరణం అనేది అవసరం ఉన్న వారికి ఇవ్వాల్సిన హక్కు, విలాసం కోసం కోరుకునే వరం కాదు అని స్పష్టం చేసింది. భార్యాభర్తలు ఇద్దరూ సమానంగా సంపాదిస్తున్నప్పుడు లేదా ఒకరు స్వయంగా జీవించగలిగే స్థితిలో ఉన్నప్పుడు అవతలి వ్యక్తిపై ఆధారపడటం చట్టాన్ని దుర్వినియోగం చేయడమే. పిటిషనర్ యొక్క జీవన ప్రమాణాలు, ఆమె ప్రస్తుత ఆదాయం, ఖర్చులను పరిగణనలోకి తీసుకుంటే ఆమెకు భర్త నుంచి ఆర్థిక సహాయం అవసరం లేదని కోర్టు నిర్ధారించింది.

సామాజిక ప్రభావం

ఈ తీర్పు భవిష్యత్తులో ఇలాంటి అనేక కేసులకు దిక్సూచిగా నిలవనుంది. వివాహ బంధం విచ్ఛిన్నమైనప్పుడు, చట్టాలను ఆయుధాలుగా మార్చుకుని ఎదుటివారిని వేధించే ధోరణికి ఇది అడ్డుకట్ట వేస్తుందని న్యాయ నిపుణులు భావిస్తున్నారు. భరణం అనేది బాధితులకు రక్షణ కవచంలా ఉండాలి తప్ప పగ తీర్చుకునే సాధనంగా మారకూడదని కోర్టు ఈ తీర్పు ద్వారా స్పష్టమైన సందేశాన్ని ఇచ్చింది.

మొత్తానికి మధ్యప్రదేశ్ హైకోర్టు ఇచ్చిన ఈ తీర్పు న్యాయం అంటే కేవలం చట్టం రాసిన అక్షరాలు మాత్రమే కాదు.. అది సందర్భాన్ని బట్టి మారే విచక్షణ అని నిరూపించింది. సంపాదన కలిగిన మహిళలు లేదా పురుషులు ఇలాంటి పిటిషన్లు వేసే ముందు ఒకటికి రెండుసార్లు ఆలోచించుకోవాల్సిన అవసరాన్ని ఈ కేసు గుర్తుచేస్తోంది.