ఖమేనీ మరణం… భారత వాణిజ్య మార్కెట్‌పై ఎంత ప్రభావం అంటే?

ఇరాన్ సుప్రీం లీడర్ అయతుల్లా అలీ ఖమేనీ మరణం ప్రపంచవ్యాప్తంగా సంచలనం సృష్టించింది. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ఈ విషయాన్ని అధికారికంగా ప్రకటించడంతో అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో తీవ్ర ఉద్రిక్తతలు నెలకొన్నాయి. ఇరాన్ ప్రభుత్వం 40 రోజుల పాటు సంతాప దినాలు ప్రకటించగా దేశంలో రాజకీయ మార్పులు అనివార్యమయ్యాయి. ఈ పరిణామాలు భారతదేశంతో పాటు ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థపై కూడా గణనీయమైన ప్రభావం చూపే అవకాశాలు ఉన్నాయి.

చమురు మార్కెట్‌పై ప్రభావం

ఇరాన్ భౌగోళికంగా కీలక స్థానంలో ఉంది. ముఖ్యంగా హోర్ముజ్ జలసంధి ద్వారా ప్రపంచ చమురు సరఫరాలో సుమారు 20 శాతం వాణిజ్యం జరుగుతుంది. ప్రస్తుతం ఈ మార్గాన్ని ఇరాన్ మూసివేసే అవకాశాలు ఉన్నాయని అంతర్జాతీయ విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ఇలా జరిగితే చమురు సరఫరా తగ్గిపోవడంతో ధరలు భారీగా పెరిగే అవకాశం ఉంది.

భారతదేశం తన అవసరాల కోసం ఎక్కువ శాతం చమురును దిగుమతి చేసుకుంటుంది. కాబట్టి చమురు ధరలు పెరిగితే భారత్‌లో పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు పెరగడం సహజం. దీని ప్రభావం రవాణా ఖర్చులు, ఉత్పత్తి వ్యయం పెరగడంలో కనిపిస్తుంది. ఫలితంగా ద్రవ్యోల్బణం పెరిగే ప్రమాదం ఉంది.

బంగారం, వెండి ధరల పెరుగుదల

ప్రపంచవ్యాప్తంగా యుద్ధ పరిస్థితులు తీవ్రతరమైతే పెట్టుబడిదారులు భద్రమైన ఆస్తుల వైపు మొగ్గు చూపుతారు. అందులో ముఖ్యంగా బంగారం, వెండి ఉంటాయి. ఇప్పటికే ఈ లోహాల ధరలు పెరుగుతున్న ధోరణి కనిపిస్తోంది.

భారతదేశంలో బంగారం కొనుగోలు సంప్రదాయం ఎక్కువగా ఉంటుంది. కాబట్టి ధరలు పెరగడం వల్ల వినియోగదారులకు అదనపు భారంగా మారుతుంది. అయితే పెట్టుబడిదారులకు ఇది లాభదాయకంగా మారే అవకాశం ఉంది.

స్టాక్ మార్కెట్‌పై ప్రభావం

అంతర్జాతీయ ఉద్రిక్తతలు పెరిగినప్పుడు స్టాక్ మార్కెట్లు సాధారణంగా అస్థిరతను ఎదుర్కొంటాయి. ముఖ్యంగా చమురు ధరల పెరుగుదల వల్ల ఎయిర్‌లైన్స్, ట్రాన్స్‌పోర్ట్, ఫ్యాక్టరీలపై ప్రతికూల ప్రభావం పడుతుంది. అయితే చమురు ఉత్పత్తి కంపెనీలు, డిఫెన్స్ రంగం కొంత లాభపడే అవకాశం ఉంది. భారత స్టాక్ మార్కెట్ కూడా ఈ పరిణామాల ప్రభావంతో తాత్కాలికంగా ఒడిదుడుకులకు గురయ్యే అవకాశం ఉంది.

వాణిజ్య మార్గాలపై ప్రభావం

ఇరాన్‌లో కొత్త నాయకత్వం ఏర్పడే వరకు రాజకీయ అనిశ్చితి కొనసాగవచ్చు. ఈ సమయంలో అంతర్జాతీయ వాణిజ్య మార్గాల్లో ఆలస్యం, అడ్డంకులు ఏర్పడే అవకాశాలు ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా సముద్ర మార్గాల్లో భద్రతా సమస్యలు తలెత్తితే సరకు రవాణా ఖర్చులు పెరిగే ప్రమాదం ఉంది.

భారత్‌పై సమగ్ర ప్రభావం

చమురు ధరల పెరుగుదల వల్ల ద్రవ్యోల్బణం పెరుగుతుంది. బంగారం, వెండి ధరలు పెరిగి వినియోగదారులపై భారమవుతుంది. స్టాక్ మార్కెట్‌లో అస్థిరత పెరుగుతుంది. దిగుమతుల ఖర్చు పెరిగి రూపాయి విలువపై ఒత్తిడి పడుతుంది

ఖమేనీ మరణం ఒక రాజకీయ పరిణామం మాత్రమే కాదు.. ఇది ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపగల కీలక సంఘటనగా మారింది. ముఖ్యంగా ఇరాన్ ప్రాంతంలో ఉద్రిక్తతలు కొనసాగితే చమురు సరఫరా, వాణిజ్య మార్గాలు, పెట్టుబడులపై ప్రభావం మరింతగా పెరుగుతుంది. భారతదేశం వంటి దిగుమతి ఆధారిత దేశాలకు ఇది సవాళ్లను తెచ్చిపెట్టే అవకాశముంది. కాబట్టి ప్రభుత్వం, వ్యాపార సంస్థలు ముందస్తు వ్యూహాలు సిద్ధం చేసుకోవడం అత్యవసరం.