ప్రపంచ ఆయుధ దిగుమతుల్లో భారత్ 'సెకండ్'.. సిప్రి నివేదికలో సంచలన విషయాలు..

రక్షణ రంగంలో 'ఆత్మనిర్భర్ భారత్' నినాదంతో మనం స్వదేశీ తయారీకి ఎంత ప్రాధాన్యత ఇస్తున్నప్పటికీ, స్టాక్‌హోమ్ ఇంటర్నేషనల్ పీస్ రీసెర్చ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ (ఎస్ఐపీఆర్ఐ) వెల్లడించిన గణాంకాలు చేదు నిజాన్ని వెల్లడిస్తున్నాయి. రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం కారణంగా యుద్ధ సామగ్రి దిగుమతుల్లో ఉక్రెయిన్ అగ్రస్థానంలో ఉండగా, శాంతి సమయాల్లోనూ భారత్ ప్రపంచంలోనే రెండో అతిపెద్ద ఆయుధ దిగుమతిదారుగా నిలవడం గమనార్హం.

అంతర్జాతీయ ఆయుధ మార్కెట్లో భారతదేశం తన ఉనికిని చాటుతోంది. సిప్రి నివేదిక ప్రకారం.. ప్రపంచవ్యాప్తంగా జరుగుతున్న మొత్తం ఆయుధ దిగుమతుల్లో భారత్ వాటా 8.2 శాతంగా ఉంది. 9.7 శాతంతో ఉక్రెయిన్ మొదటి స్థానంలో ఉంది. అయితే, ఉక్రెయిన్ ప్రస్తుతం తీవ్రమైన యుద్ధంలో ఉంది కాబట్టి ఆ స్థాయిలో దిగుమతులు చేసుకోవడం సహజం. కానీ, భారత్ ఎటువంటి ప్రత్యక్ష యుద్ధంలో లేనప్పటికీ సౌదీ అరేబియా (6.8%), ఖతార్ (6.4%) వంటి సంపన్న అరబ్ దేశాలను మించి ఆయుధాలను కొనుగోలు చేస్తోంది. పాకిస్తాన్ (4.2%), జపాన్ (3.9%) వంటి దేశాలు మనకంటే వెనుకబడి ఉన్నాయి.

ఎందుకీ భారీ దిగుమతులు?

భారత్ తన రక్షణ వ్యవస్థను ఆధునీకరించుకునేందుకు భారీగా ఖర్చు చేస్తోంది. చైనా, పాకిస్తాన్ వంటి పొరుగు దేశాలతో ఉన్న ఉద్రిక్తతల దృష్ట్యా భారత సైన్యం ఎప్పుడూ సిద్ధంగా ఉండాలి. ముఖ్యంగా అత్యాధునిక యుద్ధ విమానాలు, క్షిపణి రక్షణ వ్యవస్థలు, జలాంతర్గాముల కోసం మనం ఇతర దేశాలపై ఆధారపడాల్సి వస్తోంది. భారత సాయుధ దళాల వద్ద ఉన్న పాత తరం సోవియట్ కాలపు ఆయుధాలను మార్చి, వాటి స్థానంలో అత్యాధునిక టెక్నాలజీని తీసుకురావడమే దిగుమతులకు ప్రధాన కారణం.

ప్రధాన సరఫరాదారులు ఎవరు..?

భారత్‌కు ఆయుధాలను సరఫరా చేస్తున్న దేశాల్లో రష్యా ఇప్పటికీ అగ్రస్థానంలో ఉంది. ఉక్రెయిన్ యుద్ధం తర్వాత రష్యాపై ఆధారపడటం తగ్గించిన భారత్ ఫ్రాన్స్, అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ వైపు మొగ్గు చూపుతోంది. ఫ్రాన్స్ నుంచి వచ్చిన 'రాఫెల్' విమానాలు, అమెరికా నుంచి వస్తున్న ఎంక్యూ-9బీ (MQ-9B) డ్రోన్లు ఈ దిగుమతుల్లో సింహభాగాన్ని ఆక్రమిస్తున్నాయి.

ఆత్మనిర్భరత ఎటువైపు..?

కేంద్రం రక్షణ రంగంలో దిగుమతులను తగ్గించి, ఎగుమతులను పెంచాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. బ్రహ్మోస్ క్షిపణులు, తేజస్ విమానాల ద్వారా భారత్ ఇప్పుడు ఆయుధాలను విదేశాలకు అమ్ముతోంది. టాటా, అదానీ, ఎల్‌అండ్‌టీ వంటి సంస్థలు రక్షణ ఉత్పత్తుల తయారీలో కీలకంగా మారాయి. అయినప్పటికీ, ఇంజిన్ తయారీ, అత్యాధునిక రాడార్ టెక్నాలజీ వంటి కీలక విభాగాల్లో మనం కొంత వెనుకబడే ఉన్నామని చెప్పక తప్పడం లేదు.

ఆయుధ దిగుమతుల్లో రెండో స్థానంలో ఉండడం మన రక్షణ వ్యవస్థ పటిష్టతను సూచిస్తున్నప్పటికీ, ఆర్థికంగా భారీ భారం. ఆయుధాల కోసం వేల కోట్లు విదేశాలకు చెల్లించడం కంటే, ఆ సొమ్మును స్వదేశీ పరిశోధనకు వెచ్చిస్తే భవిష్యత్తులో మనం దిగుమతిదారు నుంచి ఎగుమతిదారుగా మారే అవకాశం ఉంది. ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ప్రజాస్వామ్య దేశంగా ఉన్న భారత్, ఆయుధాల కోసం మరొక దేశంపై ఆధారపడకుండా ఉన్నప్పుడే నిజమైన రక్షణ శక్తిగా అవతరిస్తుంది.