ఆత్మనిర్భర్ భారత్: ఎఫ్-35 స్టెల్త్ యుద్ధ విమానాన్నే ట్రాక్ చేసిన స్వదేశీ "అరుద్ర" రాడార్
ఎఫ్-35 వంటి ఆధునిక యుద్ధ విమానాలు సాధారణ రాడార్ల కంటికి చిక్కకుండా ఉండేందుకు అత్యంత క్లిష్టమైన "స్టెల్త్ సాంకేతికత" తో రూపొందించబడతాయి.
By: A.N.Kumar | 16 Jun 2026 11:20 PM ISTభారతదేశం స్వదేశీ రక్షణ సాంకేతిక రంగంలో మరో చారిత్రాత్మక మైలురాయిని అధిగమించింది. రక్షణ పరిశోధన, అభివృద్ధి సంస్థ (డీఆర్.డీవో) , భారతీయ ఇంజినీర్లు సంయుక్తంగా అభివృద్ధి చేసిన అత్యాధునిక వైమానిక నిఘా వ్యవస్థ "అరుద్ర" రాడార్, ప్రపంచ రక్షణ రంగం దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. ఇటీవల నిర్వహించిన ఒక కీలక కంప్యూటర్ ఆధారిత సిమ్యులేషన్లో ప్రపంచంలోనే అత్యంత అధునాతన ఐదవ తరం స్టెల్త్ యుద్ధ విమానమైన ఎఫ్-35 లైట్నింగ్-II ను కూడా ట్రాక్ చేయగల అద్భుత సామర్థ్యాన్ని ఈ రాడార్ ప్రదర్శించినట్లు నివేదికలు వెల్లడిస్తున్నాయి.
అయితే రక్షణ నిపుణుల సమాచారం ప్రకారం.. ఇది కేవలం ల్యాబ్ లేదా కంప్యూటర్ ఆధారిత సిమ్యులేషన్ పరీక్ష మాత్రమేనని.. నిజ జీవితంలో ఎగురుతున్న ఎఫ్-35 విమానాన్ని నేరుగా గుర్తించడం లేదా ట్రాక్ చేయడం ఇంకా జరగలేదని స్పష్టం చేయాల్సి ఉంది. అయినప్పటికీ ఈ సిమ్యులేషన్ విజయం భారత రాడార్ సాంకేతికత ఏ స్థాయికి చేరిందో నిరూపిస్తోంది.
"అరుద్ర" రాడార్ ప్రత్యేకతలు.. ప్రధాన సామర్థ్యాలు
దీర్ఘ శ్రేణి వైమానిక పర్యవేక్షణ కోసం అరుద్ర రాడార్ను ప్రత్యేకంగా డిజైన్ చేశారు. శత్రువుల కదలికలను ముందే పసిగట్టడంలో ఇది భారత వైమానిక దళానికి ఒక శక్తివంతమైన కవచంలా మారనుంది. ఈ రాడార్ సుమారు 400 కిలోమీటర్ల పరిధి వరకు ఉన్న వైమానిక ప్రాంతాన్ని పర్యవేక్షించగలదు. 2 చదరపు మీటర్ల రాడార్ క్రాస్ సెక్షన్ కలిగిన ఏ రకమైన శత్రు లక్ష్యాలనైనా యుద్ధ విమానాలు లేదా క్షిపణులు దాదాపు 300 కిలోమీటర్ల దూరంలోనే ఇది ఖచ్చితత్వంతో గుర్తించగలదు.
స్టెల్త్ సాంకేతికతకు అరుద్ర విసిరిన సవాలు
ఎఫ్-35 వంటి ఆధునిక యుద్ధ విమానాలు సాధారణ రాడార్ల కంటికి చిక్కకుండా ఉండేందుకు అత్యంత క్లిష్టమైన "స్టెల్త్ సాంకేతికత" తో రూపొందించబడతాయి. వీటి రాడార్ ప్రతిబింబం చాలా తక్కువగా ఉండటం వల్ల సాధారణ రాడార్లు వీటిని గుర్తించలేవు. అలాంటి అదృశ్య యుద్ధ విమానాన్ని ట్రాక్ చేసే అవకాశాలను అరుద్ర రాడార్ తన సిమ్యులేషన్లో చూపించడం సాధారణ విషయం కాదు. ఇది భారతీయ రాడార్ ఇంజనీరింగ్ ప్రతిభకు నిదర్శనం. అయితే ఈ ఫలితాలను రాబోయే రోజుల్లో వాస్తవ ప్రపంచ పరీక్షల ద్వారా మరింతగా ధృవీకరించాల్సి ఉంది.
ఆత్మనిర్భర్ భారత్.. మేక్ ఇన్ ఇండియాకు లభించిన ఊపు
విదేశీ రక్షణ సాంకేతికతలపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించుకుంటూ, సొంతంగా వ్యూహాత్మక సామర్థ్యాలను పెంచుకోవాలనే భారతదేశ సంకల్పానికి 'అరుద్ర' ఒక ప్రతీక. ఈ రాడార్ విజయం ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ పిలుపునిచ్చిన "ఆత్మనిర్భర్ భారత్" , "మేక్ ఇన్ ఇండియా" లక్ష్యాలను మరింత బలోపేతం చేస్తోంది. కేవలం రాడార్లే కాకుండా ఎలక్ట్రానిక్ వార్ఫేర్ సిస్టమ్స్, సమగ్ర వైమానిక రక్షణ నెట్వర్క్ల అభివృద్ధిలో భారత్ సాధిస్తున్న పురోగతి దేశీయ రక్షణ పరిశ్రమకు కొత్త ఊపునిస్తోంది.
భవిష్యత్ దిశ, ప్రాధాన్యత
అరుద్ర రాడార్ పూర్తిస్థాయిలో అందుబాటులోకి రావడానికి మరికొన్ని క్షేత్రస్థాయి పరీక్షలు, కార్యాచరణ ధృవీకరణలు అవసరమైనప్పటికీ ఎఫ్-35 తరహా స్టెల్త్ విమానాన్ని ఢీకొట్టగల సామర్థ్యాన్ని ప్రాథమికంగా నిరూపించుకోవడం భారత రక్షణ పరిశోధన రంగానికి లభించిన పెద్ద బూస్ట్ అని చెప్పవచ్చు.
భవిష్యత్తులో ఈ స్వదేశీ రాడార్ వ్యవస్థలు భారత సరిహద్దుల్లో మోహరించడం ద్వారా దేశ వైమానిక రక్షణ కవచం మరింత పటిష్టంగా మారనుంది. ప్రపంచ సూపర్ పవర్ దేశాల రక్షణ సాంకేతికతకు భారత్ ఏమాత్రం తీసిపోదని ఈ ఘనత మరోసారి చాటిచెప్పింది.
