Begin typing your search above and press return to search.

ఎన్నారై విడాకులు : అమెరికా కోర్టు తీర్పును తోసిపుచ్చిన సుప్రీంకోర్టు.. హిందూ వివాహ చట్టం పరిధిపై సంచలన ఆదేశాలు!

హిందూ వివాహ చట్టం మరియు సహజ న్యాయ సూత్రాలకు విరుద్ధంగా ఉండే విదేశీ తీర్పులు ఇక్కడ వర్తించవని ధర్మాసనం తేల్చి చెప్పింది.

By:  A.N.Kumar   |   20 March 2026 12:00 AM IST
ఎన్నారై విడాకులు : అమెరికా కోర్టు తీర్పును తోసిపుచ్చిన సుప్రీంకోర్టు.. హిందూ వివాహ చట్టం పరిధిపై సంచలన ఆదేశాలు!
X

విదేశీ విడాకులు భారత్‌లో చెల్లవు! ఎన్‌ఆర్‌ఐ దంపతుల కేసులో సుప్రీంకోర్టు కీలక తీర్పు వెలువరించింది. అమెరికా కోర్టు ఇచ్చిన డిక్రీని నిరాకరిస్తూనే, రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 142 కింద 'సంపూర్ణ న్యాయం' చేకూర్చేందుకు కోర్టు స్వయంగా వివాహాన్ని రద్దు చేసింది. హిందూ వివాహ చట్టం మరియు సహజ న్యాయ సూత్రాలకు విరుద్ధంగా ఉండే విదేశీ తీర్పులు ఇక్కడ వర్తించవని ధర్మాసనం తేల్చి చెప్పింది.

భారత అత్యున్నత న్యాయస్థానం ఎన్‌ఆర్‌ఐ దంపతుల వివాహ రద్దు విషయంలో ఒక కీలక తీర్పును వెలువరించింది. విదేశీ కోర్టులు ఇచ్చే విడాకుల డిక్రీలు భారతదేశంలో ఆటోమేటిక్‌గా చెల్లుబాటు కావని స్పష్టం చేస్తూ అమెరికా కోర్టు ఇచ్చిన తీర్పును సుప్రీంకోర్టు తోసిపుచ్చింది. అయితే దంపతుల మధ్య నెలకొన్న ప్రత్యేక పరిస్థితులను పరిగణనలోకి తీసుకుని రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 142 కింద తనకు ఉన్న అసాధారణ అధికారాలను ఉపయోగించి కోర్టు నేరుగా విడాకులు మంజూరు చేసింది.

ముంబైకి చెందిన ఈ దంపతులు 2005 డిసెంబర్ 25న హిందూ సంప్రదాయాల ప్రకారం వివాహం చేసుకున్నారు. అనంతరం వారు అమెరికాలో స్థిరపడ్డారు. అయితే పెళ్లయిన కొద్ది కాలానికే వారి మధ్య తీవ్ర విభేదాలు తలెత్తాయి. 2008లో భార్య అమెరికాలోని మిచిగన్ కోర్టులో విడాకుల కోసం దరఖాస్తు చేయగా అదే సమయంలో భర్త పుణే ఫ్యామిలీ కోర్టులో హిందూ వివాహ చట్టం కింద దాంపత్య హక్కుల పునరుద్ధరణ కోసం కేసు వేశారు.

2009లో మిచిగన్ కోర్టు "వివాహం పూర్తిగా రద్దు అయిపోయింది" అనే కారణంతో విడాకులు మంజూరు చేసింది. ఈ విదేశీ తీర్పును సవాలు చేస్తూ భర్త దాఖలు చేసిన పిటిషన్‌ను బాంబే హైకోర్టు గతంలో కొట్టివేసింది. భారత కోర్టులకు దీనిపై పరిధి లేదని హైకోర్టు పేర్కొనగా దానిని సవాలు చేస్తూ భర్త సుప్రీంకోర్టును ఆశ్రయించారు.

సుప్రీంకోర్టు కీలక వ్యాఖ్యలు

న్యాయమూర్తులు జస్టిస్ విక్రమ్ నాథ్, జస్టిస్ సందీప్ మెహతాలతో కూడిన బెంచ్ ఈ కేసును విచారించింది. ఈ సందర్భంగా కోర్టు పలు కీలక అంశాలను వెల్లడించింది. విదేశీ తీర్పుల చెల్లుబాటు: విదేశీ కోర్టు ఇచ్చిన ప్రతి తీర్పును భారతదేశంలో అంగీకరించలేమని కోర్టు తేల్చి చెప్పింది. ముఖ్యంగా హిందూ వివాహ చట్టం కింద వివాహం జరిగినప్పుడు, ఆ చట్టంలోని నిబంధనలకు విరుద్ధంగా ఇచ్చే తీర్పులు చెల్లవు. హిందూ వివాహ చట్టంలో "ఇర్రిట్రీవబుల్ బ్రేక్‌డౌన్ ఆఫ్ మ్యారేజ్" అనే అంశం విడాకులకు ప్రాతిపదికగా లేదు. విదేశీ కోర్టులు ఈ కారణంతో విడాకులు ఇస్తే, అవి భారతీయ చట్టాల ప్రకారం చెల్లవని కోర్టు స్పష్టం చేసింది. అమెరికాలో జరిగిన విచారణలో భర్త సమర్థవంతంగా పాల్గొనలేదని, అక్కడ సహజ న్యాయ సూత్రాలు పాటించబడలేదని కోర్టు అభిప్రాయపడింది. ఈ సందర్భంగా వై. నరసింహారావు వర్సెస్ వై. వెంకటలక్ష్మి కేసులోని మార్గదర్శకాలను ధర్మాసనం గుర్తు చేసింది.

ఆర్టికల్ 142 ద్వారా సంపూర్ణ న్యాయం

విదేశీ కోర్టు తీర్పును పక్కన పెట్టినప్పటికీ ఈ దంపతులు 2008 నుండి వేరుగా ఉంటున్నారని, వారి మధ్య సంబంధం పూర్తిగా విచ్ఛిన్నమైందని సుప్రీంకోర్టు గుర్తించింది. తిరిగి వారిని కలిపే అవకాశం లేనందున ఆర్టికల్ 142 ప్రకారం "సంపూర్ణ న్యాయం" చేకూర్చే ఉద్దేశంతో కోర్టు నేరుగా విడాకులు మంజూరు చేస్తూ నిర్ణయం తీసుకుంది. దీంతో పుణే కోర్టులో పెండింగ్‌లో ఉన్న కేసులను కూడా ముగిసినట్లు ప్రకటించింది.

ఈ తీర్పు విదేశాల్లో నివసిస్తున్న భారతీయ దంపతులకు ఒక హెచ్చరిక వంటిది. విదేశీ చట్టాల ప్రకారం తీసుకునే విడాకులు, భారతీయ హిందూ వివాహ చట్టం పరిధిలోకి రానప్పుడు చట్టపరమైన చిక్కులు తప్పవని ఈ తీర్పు స్పష్టం చేస్తోంది.