గెలుపు కోసం అహం.. వ్యక్తిత్వం కోసం ఆత్మాభిమానం!

మానవ స్వభావంలో ప్రవర్తనా మార్పులను, ఆలోచనా విధానాలను నడిపించే అత్యంత కీలకమైన భావోద్వేగాలలో `అహం` - `ఆత్మాభిమానం` ప్రథమ స్థానంలో ఉంటాయి. పైకి చూడటానికి రెండు ఒకేలా అనిపించినా? ఈ రెండింటి మధ్య నడక, గమ్యం, ఆలోచనా ధోరణి పూర్తిగా భిన్నంగా ఉంటాయి. మనిషి జీవితంలో ఎదురయ్యే విజయాలు, అపజయాలు, సంబంధాలు , వ్యక్తిగత ఎదుగుదల రెండింటి ప్రభావంపైనే ఆధారపడి ఉంటాయి. ఈ రెండు పదాల మధ్య ఉన్న సున్నితమైన రేఖను, వాటి వాస్తవ అర్థాలను లోతుగా అర్థం చేసుకోవడం మానసిక ప్రశాంతతకు ఎంతో అవసరం.

మొదటిగా `అహం` లేదా `ఈగో` అనేది వ్యక్తిలోని మితిమీరిన గర్వం, అహంభావం , నేనే గొప్ప అనే భావనకు ప్రతీక. `నేను ఎప్పుడూ సరైనవాడినే.. నాకే ఎక్కువ తెలుసు` అనే అంధమైన నమ్మకం అహం నుంచి పుడుతుంది. ఇది అవతలి వ్యక్తిని చిన్నచూపు చూడటం, ఇతరుల అభిప్రాయాలను గౌరవించకపోవడం, తప్పును ఒప్పుకోవడానికి వెనుకాడటం వంటి లక్షణాలను కలిగి ఉంటుంది. అహం అనేది భయంతో కూడుకున్నది. తన లోపాలు ఎక్కడ బయటపడతాయోననే అభద్రతా భావం నుంచి ఇది బలపడుతుంది.

మరోవైపు `ఆత్మాభిమానం` అనేది వ్యక్తి తనను తాను ప్రేమించుకోవడం, తనకంటూ కొన్ని విలువలను ఏర్పర చుకోవడం వాటికి కట్టుబడి ఉండటం. ఇది పరిపక్వతకు నిదర్శనం. ఆత్మాభిమానం ఉన్న వ్యక్తి తనను తాను గౌరవించుకోవడంతోపాటు, తోటి మనుషుల గౌరవాన్ని కూడా సమానంగా ఇస్తాడు. ఎక్కడైనా తన గౌరవానికి భంగం వాటిల్లినప్పుడు మౌనంగా తప్పుకోవడమే తప్ప ఇతరులను కించపరచాలని చూడడు. ఇది ఆత్మస్థైర్యంతో కూడిన స్వచ్ఛమైన భావన.

అహం - ఆత్మాభిమానం మధ్య గల ప్రధానమైన వ్యత్యాసం వాటి ప్రతిచర్యలో కనిపిస్తుంది. అహం ఉన్న వ్యక్తి ఎల్లప్పుడూ ఇగో సాటిస్‌ఫ్యాక్షన్ కోరుకుంటాడు. గెలవడం కోసం అవతలి వారిని తొక్కేయడానికి కూడా వెనుకాడడు. కానీ ఆత్మాభిమానం ఉన్న వ్యక్తి గెలుపు ఓటముల కంటే తన వ్యక్తిగత విలువలకు, ప్రశాంతతకు ప్రాధాన్యత ఇస్తాడు. ఒక వివాదం తలెత్తితే అహం గెలవాలని చూస్తుంది. ఆత్మాభిమానం మాత్రం సంబంధాలను లేదా స్వస్థతను కాపాడుకోవాలని చూస్తుంది.

రోజూవారీ జీవితంలో వృత్తిపరమైన రంగాలలో ఈ రెండింటి ప్రభావం చాలా స్పష్టంగా గోచరిస్తుంది. ఆఫీసులో లేదా కుటుంబంలో ఎవరైనా తప్పు ఎత్తిచూపితే? అహం ఉన్న వ్యక్తి వెంటనే కోపగించుకుని ఎదురుదాడికి దిగుతాడు లేదా బాధితుడిలా ప్రవర్తిస్తాడు. అదే ఆత్మాభిమానం ఉన్న వ్యక్తి ఆ విమర్శలో నిజాన్ని నిష్పక్షపాతంగా బేరీజు వేసుకుని, తప్పుంటే సరిదిద్దుకుంటాడు లేదంటే ప్రశాంతంగా వదిలేస్తాడు. అహం మనిషిని ఇతరులకు దూరం చేస్తే.. ఆత్మాభిమానం సమాజంలో గౌరవప్రదమైన స్థానాన్ని తెచ్చిపెడుతుంది.

అంతిమంగా మనిషి జీవిత ప్రయాణంలో అహాన్ని వదిలిపెట్టి ఆత్మాభిమానాన్ని పెంపొందించుకున్నప్పుడే నిజమైన మానసిక పరిపక్వత సాధ్యమవుతుంది. అహం అనేది ఇతరులను శాసించాలని చూసే బలహీనత అయితే? ఆత్మాభిమానం అనేది తనను తాను రక్షించుకునే బలమైన కవచం. ఈ రెండింటి మధ్య సరియైన సరిహద్దులను గుర్తించి అహాన్ని అణచుకుంటూ ఆత్మాభిమానంతో జీవించడమే పరిపూర్ణమైన మానవ జీవితానికి అసలైన అర్ధం.